fa بررسی موقعیت و شکل سوراخ چانه‌ای بر حسب سن و جنسیت بیماران مراجعه‌کننده به دانشگاه علوم‌پزشکی بندرعباس دهان و دندان Oral and Maxillofacial Medicine پژوهشي اصیل Original Atricle <div style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف:</strong> آگاهی از موقعیت سوراخ چانه‌ای در موارد متعددی مانند تزریق بی‌حسی و انجام جراحی‌های پری‌آپیکال در ناحیه جلویی فک تحتانی از اهمیت بالایی برخوردار است. از طرفی، وجود تنوع و گوناگونی در محل و موقعیت این سوراخ می‌تواند مشکلاتی را هنگام اعمال جراحی در این ناحیه به وجود آورد.<br> <strong>مواد و روش ها:</strong> این مطالعه با بررسی لندمارک‌های آناتومیک بر اساس تصاویر رادیوگرافی پانورامیک به دست آمده در شهرستان بندرعباس انجام شد. در این مطالعه تعداد 450 تصویر رادیوگرافی پانورامیک از مردان و زنان مورد ارزیابی قرار گرفت. تمام تصاویر به فرمت JPEG تبدیل و با اندازه واقعی وارد نرم‌افزار Auto CAD (2014) شدند. آنالیز داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار‌SPSS نسخه 16 و تست‌های آماری One way ANOVA ،‌Student T-test و Chi Square انجام گرفت.&nbsp;<br> <strong>ملاحظات اخلاقی:</strong> این مطالعه با کد اخلاق IR.HUMS.REC.1394.189 به تصویب کمیته اخلاق معاونت پژوهشی دانشگاه علوم‌پزشکی هرمزگان رسید.&nbsp;<br> <strong>یافته ها:&nbsp;</strong>میانگین فاصله سوراخ چانه‌ای تا لبه تحتانی فک پایین در سمت راست 10/53 و سمت چپ 10/51 میلی‌متر بود. میانگین فاصله سوراخ چانه‌ای تا کناره خلفی فک تحتانی در سمت راست 49/36 میلی‌متر و در سمت چپ 48/72 میلی‌متر بود. همچنین میانگین فاصله این سوراخ تا خط وسط فک تحتانی در سمت راست و چپ به ترتیب 27/16 و 26/27 میلی‌متر بود. در اغلب موارد نیز موقعیت قدامی خلفی این سوراخ نسبت به لندمارک‌های آناتومیک، متقارن بود. فاصله قدامی خلفی سوراخ چانه‌ای نسبت به میدلاین فک پایین در دو گروه مردان و زنان از نظر آماری اختلاف معناداری با هم دارند (P<0/001). شکل سوراخ چانه‌ای در دو گروه زنان و مردان از نظر آماری با همدیگر تفاوت معناداری ندارند (P=0/89).<br> <strong>نتیجه گیری:</strong> نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که شایع‌ترین موقعیت قدامی خلفی سوراخ چانه ای، بین آپکس دندان‌های پره مولار اول و دوم قرار دارد. همچنین شایع‌ترین شکل سوراخ چانه‌ای با استفاده از تصاویر پانورامیک به صورت بیضی است.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aim:</strong> Recognizing the position of the Mental Foramen (MF) is essential in numerous cases, such as anesthesia injection and periapical surgeries in the anterior region of the mandible. Furthermore, the diversity in the location and position of MF can develop problems during surgery in this region.<br> <strong>Methods & Materials:&nbsp;</strong>The present study examined anatomical landmarks based on panoramic radiographic images obtained in Bandar Abbas City, Iran. In total, 450 panoramic radiographic images of men and women were assessed. All explored images were converted to JPEG format and entered in real size in Auto CAD software (2014). The collected data were analyzed in SPSS by one-way Analysis of Variance (ANOVA), Student&rsquo;s t-test, and Chi-squared test.<br> <strong>Ethical Considerations:&nbsp;</strong>This study was approved by the Ethics Committee of Hormozgan University of Medical Sciences (Code: IR.HUMS.REC.1394.189).<br> <strong>Results:&nbsp;</strong>The obtained data revealed that the mean distance from the MF to the lower edge of the mandible on the right and left was 10.53 mm and 10.51 mm, respectively. The mean distance from the MF to the posterior side of the mandible equaled 49.36 mm on the right and 48.72 mm on the left. Moreover, the mean distance of MF to the midline of the lower jaw on the right and left was calculated as 27.16 and 26.27 mm, respectively. Furthermore, in most cases, the anterior-posterior position of MF was symmetrical concerning anatomical landmarks. The anterior-posterior distance of MF to mandibular midline was significantly different between the explored males and females (P<0.001). There was no significant gender-wise difference in the shape of the MF (P=0.89).<br> <strong>Conclusion:</strong> The present research results signified that the most frequent anterior-posterior position of the MF is between the apex of the first and second premolars. Furthermore, the most prevalent shape of MF is oval per panoramic images.</div> سوراخ چانه‌ای, رادیوگرافی پانورامیک, موقعیت سوراخ چانه‌ای, شکل سوراخ چانه‌ای Mental foramen, Panoramic radiography, Position of mental foramen, Mental foramen 806 817 http://jams.arakmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-6089-1&slc_lang=fa&sid=1 Hamzeh Ekran حمزه اکران Hamzeh_ek@yahoo.com 4600319475328460078493 4600319475328460078493 No Department of Endodontics, School of Dental, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran. گروه اندودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران. Amin Ghanbarnejad امین قنبر نژاد Hamzeh_ek@yahoo.com 4600319475328460078494 4600319475328460078494 No Department of Biostatistics, School of Health, Hormozgan University of Medical Sciences, Hormozgan, Iran. گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم‌پزشکی هرمزگان، هرمزگان، ایران. Masomeh Afsa‌ معصومه افسا masomeh.afsa@hums.ac.ir 4600319475328460078495 4600319475328460078495 Yes Department of Radiology, School of Dental, Hormozgan University of Medical Sciences, Hormozgan, Iran. گروه رادیولوژی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی هرمزگان، هرمزگان، ایران.