fa وضعیت دفع و تصفیه فاضلاب بیمارستان‎های استان مرکزی 1388 بهداشت Health زمینه و هدف: فاضلاب خروجی بیمارستان‎ها که دارای انواع میکروارگانیسم‎های بیماری‎زا، رادیواکتیو، مواد دارویی و مواد سمی شیمیایی هستند چنانچه بدون تصفیه دفع گردند موجب آلودگی و اشاعه بیماری می‎شوند؛ لذا بررسی وضعیت خروجی فاضلاب بیمارستان‎ها برای برنامه‎ریزی ضروری است. مواد و روش‎ها: در طی یک مطالعه‎ای توصیفی ـ مقطعی گردآوری اطلاعات از طریق مصاحبه، مشاهده و پرسش‎نامه در سال 1388 در کلیه بیمارستان‎های استان مرکزی انجام گرفت. در پرسش‎نامه با در نظر گرفتن 33 آیتم وضعیت کلی بیمارستان‎ها و چگونگی استفاده از سیستم فاضلاب استخراج و هم‎زمان از وضعیت تصفیه خانه ودفع فاضلاب بازدید به عمل آمد. یافته‎ها: از مجموع 19 بیمارستان موجود 10 بیمارستان فاضلاب خروجی را بدون هیچ گونه تصفیه به روش سنتی وارد چاه تخلیه می‎نمایند و از 4 بیمارستان دارای تصفیه خانه 3 مورد یا عملاً از کار افتاده و یا کارآیی ندارد. 5 بیمارستان نیز بدون پیش تصفیه به شبکه فاضلاب شهری وصل شده‎اند. همه بیمارستان‎های استان فاقد اپراتور مشخص سیستم فاضلاب و تصفیه خانه می‎باشند. نتیجه‎گیری: دفع فاضلاب بیمارستان‎های استان مرکزی مطلوب نمی‎باشد؛ لذا اقداماتی نظیر انجام تحقیقات تخصصی‎تر، ایجاد نگرش مثبت در برنامه‎ریزان و تأمین اعتبار لازم جهت تصفیه فاضلاب در پاره‎ای از بیمارستان‎ها پیشنهاد می‎شود. Background: Hospital wastewater usually contains pathogenic micro-organisms, drugs, radio active materials, and toxic chemical elements that in case of being disposed without filtration, will result in pollution and spread of diseases. Therefore, evaluating the status of wastewater disposal in hospitals is necessary for proper planning. Materials and Methods: In a cross-sectional descriptive study in 2008, data collection was done by means of interviews, observations, and questionnaires in all hospitals of Markazi Province. Noticing the 33 items in the questionnaire, the overall conditions of the hospitals and the methods of using the sewage system were studied, and at the same time, filtration installations and wastewater disposal systems were inspected. Results: Of all the 19 hospitals, 10 used a conventional method of direct disposal of sewage to subterranean shafts, and of the 4 hospitals with filtration installations, three were practically out of order or were not efficient. Five of the hospitals were directly linked to the city sewage system without any pre-filtration. None of the hospitals had a specialized operator of sewage filtration and disposal system. Conclusion: Wastewater disposal in hospitals of Markazi Province is not desirable therefore, such acts as conducting more specific surveys, creating a positive attitude in planners, and providing sufficient funds for filtering wastewater in some of the hospitals are suggested. دفع، فاضلاب بیمارستان، ایران، فاضلاب Filtration, Hospital disposal, Iran, Wastewater 100 108 http://jams.arakmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-2&slc_lang=fa&sid=1 M.Javad Ghanadzadeh محمد جواد قنادزاده jghanad@yahoo.com 460031947532846008178 460031947532846008178 Yes Ali akbar Rezaei Ashtiani علی اکبر رضائی آشتیانی 460031947532846008179 460031947532846008179 No Mohammad Rajaei محمد صادق ر جائی 460031947532846008180 460031947532846008180 No Abolhasan Faraz ابوالحسن فراز 460031947532846008181 460031947532846008181 No