fa اثرات محافظتی مصرف برگ گیاه بادرنجبویه بر اختلالات یادگیری ناشی از تجویز استات سرب در دوران قبل و بعد از تولد در رت علوم پایه Basic Sciences پژوهشي اصیل Original Atricle زمینه و هدف: استرس اکسیداتیو یکی از مکانیسم‌های ملکولی احتمالی در نوروتوکسیسیته سرب است. از طرف دیگر گیاه بادرنجبویه یا ملیس که به صورت گسترده در طب سنتی مورد استفاده قرار می‌گیرد دارای فعالیت آنتی‌اکسیدانی بالا است. در این تحقیق اثرات محافظت کنندگی ملیس بر اثرات ناشی از سمیت سرب بر قابلیت یادگیری مورد بررسی قرار گرفته است. مواد و روش ها: در این تحقیق تجربی - آزمایشگاهی 40 رت ماده باکره از نژاد ویستار پس از آمیزش به گروه‌های کنترل، کنترل مثبت (سرب و ویتامینC)، کنترل منفی (سرب 2/0 درصد در آب آشامیدنی) و گروه‌های آزمایشی شامل سه گروه سرب و ملیس تقسیم شدند. ملیس در سه دوز 25، 50 و 100 میلی گرم بر کیلوگرم وزن بدن و به صورت خوراکی تجویز شد. تیمار از هفتمین روز بارداری رت‌ها شروع و طی دوران حاملگی و شیردهی ادامه یافت. زاده‌های گروه‌های مختلف در سن سه ماهگی از نظر قابلیت یادگیری و حافظه توسط ماز آبی موریس مورد ارزیابی قرار گرفته و با یکدیگر مقایسه شدند. یافته ها: قرارگیری در معرض سرب طی دوران جنینی و پس از آن موجب بروز اختلالات یادگیری می‌شود. در حالی که تجویز هم‌زمان ملیس و سرب و هم‌چنین ویتامین C و سرب تا حد زیادی اثرات زیانبار سرب بر یادگیری را جبران می‌کند. نتیجه‌گیری: از آنجا که بین گروه کنترل و گروه‌های ملیس و سرب و ویتامین C و سرب تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد می‌توان چنین نتیجه‌گیری کرد که ملیس دارای اثرات آنتی اکسیدانی معادل با ویتامین C می‌باشد. بنابراین ملیس مشابه با ویتامین C می‌تواند اثرات نوروتوکسیسیته سرب را تعدیل کند. Background: Oxidative stress is one of the probable molecular mechanisms involved in lead (Pb) neurotoxicity. On the other hand, lemon balm (Melissa officinalis) which is widely used in traditional medicine, has a high antioxidant activity. In this study, the protective impacts of Melissa officinalis on the adverse effects of Pb toxicity on learning ability were investigated. Materials and Methods: In this experimental-clinical trial, 40 virgin Wistar rats were mated and divided into control, control positive (vitamin C+Pb), control negative (Pb), and 3 Pb and Mellisa experimental groups. Mellisa was orally administered in three doses including + 25, 50 and 100 mg/ kg of body weight daily. Treatment started from 7th day of gestation and continued through pregnancy and lactation periods. The three month- old offsprings in each group were assessed in terms of memory and learning ability by Morris water maze test and the results were compared between the groups. Results: Exposure to Pb during and after gestation leads to learning disorders. While concomitant administration of Pb and Melissa, as well as vitamin C can, to a large degree, reduce the adverse effects of Pb on learning abilities. Conclusion: Since no significant differences were obtained from the comparison of results in the control, Pb+M and vitamin C+Pb groups, it can be concluded that Melissa has antioxidant impacts equal to vitamin C. Therefore, similar to vitamin C, Mellisa can decrease the neurotoxic effects of Pb. آنتی اکسیدان، استات سرب، یادگیری، بادرنجبویه Antioxidants, Lead acetate, Learning, Melissa 97 104 http://jams.arakmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-522-1&slc_lang=fa&sid=1 Morteza Behnam Rassouli مرتضی بهنام رسولی behnam@um.ac.ir 460031947532846006469 460031947532846006469 Yes Nargess Ghayour نرگس غیور NSGhayour@yahoo.com 460031947532846006470 460031947532846006470 No Majid Afsharian مجید افشاریان شاندیز 460031947532846006471 460031947532846006471 No Maryam Tehranipour مریم طهرانی پور 460031947532846006472 460031947532846006472 No Mohammad Bagher Ghayour محمد باقر غیور 460031947532846006473 460031947532846006473 No