مجله دانشگاه علوم پزشكي اراك

بررسی علل حاملگی ناخواسته در روستاهای شهر اراک در سال 1375

مرضیه اکبرزاده

به منظور بررسی عوامل موثر در بروز حاملگی ناخواسته، پژوهشی توصیفی در سطح شهر اراک و روستاهای تابعه انجام شد و از کل 761 حاملگی، 235 مورد در سطح روستا بود که 132 مورد از این حاملگی ها (56/2%) ناخواسته بود. نتایج تحقیق نشان داد که بین وضعیت اقتصادی - اجتماعی، تحصیلات و تعداد فرزندان با حاملگی ناخواسته ارتباط معنی دار می باشد. (P<0.001) رایج ترین روش در جامعه ی روستایی قرص (53/7%) بوده است. بین نوع روش با حاملگی ناخواسته ارتباط معنی دار نشان داده شد. (p<0.001) مهم ترین منبع کسب اطلاعات در جامعه ی روستایی خانه بهداشت بوده است. بین مدت زمان استفاده از وسایل پیشگیری از بارداری و حاملگی ناخواسته ارتباط معنی دار وجود دارد. (p<0.001) بیشترین علت عدم استفاده از وسایل پیشگیری ترس از عوارض 34/5% و نامرتب بودن خوردن قرص و فراموشی 25/8% ، مخافت همسر 24/4% می باشد.

بررسی ارتباط بین برخی مشخصات فردی – اجتماعی مادر ، فاصله گذاری بین موالید و تغذیه با شیر مادر با وضعیت رشد کودکان در سال اول تولد در مراکز بهداشتی – درمانی تبریز سال 1375

نعمت بیلان

این پژوهش یک مطالعه توصیفی است که به منظور بررسی ارتباط بین برخی مشخصات فردی – اجتماعی مادر (سن، سواد، اشتغال ، تعدا فرزندان مادر )، فاصله گذاری بین موالید و تغذیه با شیر مادر، ( نوع تغذیه در 6 ماه اول ، مدت تداوم شیردهی مادر ، سن شروع غذای کمکی ) با وضعیت رشد کودکان در سال اول تولد در شهر تبریز انجام گرفته است. نمونه های پژوهش را 314 کودک که در سال اول تولد به 20 مرکز بهداشتی درمانی ارجاع داده شده بودند تشکیل دادند و اطلاعات لازم از طریق تکمیل برگه تنظمی ویژه ای جمع آوری و برای تجزیه و تحلیل آنها از گام روش آمادری رگرسیون گام به گام استفاده شد. نتایج حاصل نشان داد که ارتباط آماری معنی دار بین مشخصه ی سواد مادر با وضعیت رشد قدی (P=0/0497)، فاصله بین موالید با وضعیت رشد وزنی(P=0/0042) تداوم شیردهی مادر با وضعیت رشد قد و دور سر (P=0/0331) ،(P=0/0038) و نیز جنس کودک با وضعیت رشد وزن، قد و دور سر کودک در سال اول تولد وجود دارد. با توجه به نتایج پژوهش ارتقاء سطح تحصیلی مادران ، فاصله مناسب بین موالید و تداوم شیردهی مادر می تواند سرعت رشد کودکان را افزایش دهد.

بررسی اپیدمیولوژیک میزان فشار خون در شهر اراک سال 77-76

داود حکمت پو

امروزه فشار خون بالا یکی از مهم ترین مشکلات سلامتی در کشورهای جهان قلمداد می شود. بر این اساس ، مطالعه ی حاضر در شهر اراک با جمعیتی حدود 600 هزار نفر با برآورد حجم نمونه برابر با 2000 نفر اجرا گردید. از تعداد کل نمونه (1141 زن و 859 مرد) 193 نفر مبتلا به فشار خون بالا بودند، به عبارت دیگر شیوع فشار خون بالا در کل نمونه های مورد بررسی 9/6% تعیین شد. یافته های پژوهش رابطه معنی دار آماری بین رژیم غذایی، وضعیت تاهل، مصرف داروهای فشار خون، استعمال دخانیات، سابقه حملات شدید فشار خون طبق اظهار نظر خود بیمار و شغل را با وضعیت فشار خون در گروه های سنی مختلف نشان می دهد. از طرف دیگر نتایج نشان داد که اکثر نمونه ها (981 نفر ) از نظر نمایه توده بدنی، چاق بودند یا اضافه وزن داشتند و تعداد 162 نفر نیز مبتلا به فشار خون مرزی بودند که احتمالا با عدم رعایت موازین بهداشتی مبتلا به فشار خون بالا می شوند و درصد شیوع بالاتر خواهد رفت. بنابر این انجام تحقیقات مستمر در زمینه غربالگری بیماری فشار خون بالا و آموزش و درمان به موقع بیماران باید در اولویت خدمات بهداشتی درمانی منطقه و کشور قرار گیرد.

بررسی شیوع نارسی نوزادان و برخی از عوامل خطرساز آن در شهر اراک

فاطمه دره

نوزادانی که قبل از طی شدن 37 هفته از اولین روز آخرین پریود بدنیا می آیند نارس نامیده می شوندکه این پدیده با افزایش از کار افتادگی و مرگ و میر همراه است. عوامل خطر ساز مختلفی در توبد نوزاد نارس دخیل هستند و در برخی موارد نیز علت خاصی یافت نمی شود. این مطالعه نوعی مطالعه توصیفی تحلیلی است که بر روی 3456 نوزاد که در بیمارستان های طالقانی و قدس شهر اراک از تاریخ بهمن ماه 76 تا تیر ماه 77 متولد شده اند صورت گرفته است. شیوع نارسی نوزادان در جمعیت مورد مطالعه 8/21% بود. یک سری عوامل خطر ساز در تولد نوزاد نارس مورد بررسی قرار گرفت و نتایج زید بدست آمد:
از بین عوامل مادری ، جدا شدن زودرس جفت 2/9 برابر احتمال تولد نوزاد نارس را افزایش داده است.
از بین بیماریهای دوران بارداری ، پراکلامپسی احتمال تولد نوزاد نارس را 2/5 برابر افزایش داده است.
از بین عوامل جنینیف بارداری چند قلویی 2/9 برابر ، پلی هیدرآمنیوس 82/1 برابر و ناهنجاریهای قابل رویت 6/8 برابر احتمال تولد نوزاد نارس را افزایش داده است.
بین عوامی چون ابتلای مادر به نارسایی احتقانی قلب ، هیدروپس فتالیس و خونریزی زیر کوریون با نارس بودن رابطه آماری معنی دار دیده شد.
شایع ترین عامل خطرساز در تولد نوزاد نارس، دوقلویی (19/7%) و پس از آن جدا شدن زودرس جفت (10/56%) بود. 62/06% از کل نوزادان نارس طی دوره بستری در بیمارستان فوت شدند که میانگین زمان بارداری مادران 28/4% هفته و میانگین وزن آنها هنگام تولد آنها در 1318/1 گرم بود.

گزارش یک مورد سندرم نادر ژنتیکی : Cockayne syndrome

حمیرا عظیمی

امروزه با پیشرفات قابل توجه علوم بهداشتی و پزشکی و پیشگیری از بیماریهای عفونی و رفع سوء تغذیه، بیماریهای ارثی و معلولیت های ناشی از آن بخصوص در کشورهای پیشرفته نمود بیشتری پیدا کرده است. در کشور ما سالیانه حدود 30 تا 40 هزار کودک معلول و معیوب به دنیا می آید که تعدا قابل توجهی از آنان با تحمل مشقت فراوان به زندگی نباتی خود ادامه می دهند. با وجود این با پیشرفت قابل ملاحظه ای که در زمینه پیشگیری، تشخیص و درمان بیماری های ارثی صورت گرفته است بسیاری از این بیماری ها در دوران جنینی قابل تشخیص بوده و در نتیجه با انجام اقدامات مناسب می توان از تولد فرزندان معلول جلوگیری نمود. از آنجا که در دانشگاه های علوم پزشکی کشور به دروس ژنتیک بالینی و سندرم های ژنتیکی اهمیت چندانی داده نمی شود یک مورد سندرم نادر که به مرکز مشاوره پزشکی – ژنتیک بهزیتی استان مرکزی مراجعه کرده و در این مرکز تشخیص نهایی داده شده بود، گزارش می کنیم:
در این مطالعه یک پسر 4 ساله مبتلا به سندرم کوکایین که حاصل ازداج فامیلی درجه 3 (دختردائی- پسر عمه) و توارث اتوزوم مغلوب می باشد معرفی می گردد:
برخی از علائم این سندم شامل کوتاهی قد، عقب ماندگی ذهنی حرکتی، گوش های بزرگ و برجسته، چشم های فرورفته، بینی نوک منقاری، دندان های خراب، التهاب رنگدانه ای شبکیه، تحلیل رفتگی شبکیه، راش های بال پروانه ای روی صورت و حساسیت به نور، پیری زودرس می باشد. اشکال در مرحله ی رونویسی DNAاست. هدف از گزارش این مورد آشنایی بیشتر با این سندرم نادر و نکات تشخیصی و اهمیت مشاوره ژنتیک قبل از ازدواج و نیز بعد از به دنیا آمدن کودک ناهنجار می باشد و نیز آشنایی هر چه بیشتر دانشچویان و پزشکان با مبحث ژنتیک بالینی می باشد.

بررسی نوع مقاومت نایسریاگونوره آ نسبت به پنی سیلین و سنجش حساست آن نسبت به آنتی بیوتیکهای متداول در شهرستان اراک

احسان اله غزنوی راد

نایسریاگونوره آ عامل بیماری سوزاک می باشد. کشت و آنتی بیوگرام این باکتری در آزمایشگاه های تشخیص طبی متداول نیست. در این بررسی از 287 بیمار مشکوک، 50 مورد نایسریاگونوره آ ایزوله گردید که نسبت به پنی سیلین 32 مورد مقاوم (25 مورد داری مقاومت پلاسمیدی با بتالاکتامازی و 7 مورد دارای مقاومت کروموزومی ) و 4 مورد نیمه حساس مشاهده شدند. 26% موارد نسبت به اسپکتینومایسین مقاوم بوند ولی تمام موارد ایزوله شده نسبت به سیپروفلوکساسین حساس بودند و 2% نسبت به سفتریاکسون مقاوم دیده شدند. بنابر این پنی سیلین در جامعه مورد مطالعه جایگاهی در درمان بیماری سوزاک ندارد. اسپکتینومایسین نیز دارویی است که باید تجویز آن با احتیاط بیشتری صورت گرفته و حتما پیگیری های بعد از درمان انجام پذیرد. سفتریاکسون و سیپروفلوکساسین هم داروهای موثری هستند که می توان از آنها حتی در سویه های مقاوم نیز استفاده کرد.

گزارش یک مورد انسداد روده باریک با خونریزی گوارشی عود کننده

سید غلامرضا نوری بروجردی

با آن که روده باریک طویل ترین بخش دستگاه گوارش را شامل می شود، تومورهای آن بر خلاف کولون نادرند. بروز تومورهای روه باریک یک چهلم نئوپلاسم های کولون می باشد. تومورهای این قسمت از دستگاه گوارش با علائم نظیر آنمی یا خونریزی گوارشی، شکمی و انسداد روده بروز می کنند. حدود دو سوم بیماران دارای تومورهای روده، خونریزی معدی – روده ای را بروز می دهند و یک چهارم بیماران دچار انسداد روده ای می شوند. در اینجا بیماری معرفی می شود که در مدت 3 ماه دوبار دچار خونریزی گوارشی شدید شده و آندوسکوپی مری، معدی، روده ای در هر 2 بار نیر منفی بوده است. بیمار 4 سال بعد با علائم انسداد روده تحت عمل جراحی قرار گرفته است. عامل خونریزی و انسداد روده در بیمار فوق لیومیوم روده باریک گزارش شد.

بررسی شیوع دیابت در بیماران بتاتالاسمی ماژور شهرستان اراک

مژگان هاشمیه

تالاسمی ماژور شایع ترین نوع هموگلوبینوپاتی در سرتاسر جهان محسوب می شود. یکی از عوارض شناخته شده این بیماری اندوکرینوپاتی ناشی از هموسیدروز می باشد. در این مطالعه 50 بیمار تالاسمیک شهرستان اراک از نظر وجود بیماری دیابت ملیتوس با انجام آزمایش قند خون ناشتا و تست تحمل گلوکز خوراکی مورد بررسی قرار گرفتند. میانگین سن بیماران 11 سال بود و 38% بیماران بین 5 تا 9 سال سن داشتند. 52% از بیماران مونث و 48% مذکر بودند و 10% بیماران سابقه خانوادگی مثبت داشتند. 8% از بیماران دیابت آشکار داشته و 4% آنان تست تحمل گلوکز خوراکی مختل شده داشتند. از 4 بیمار دچار دیابت، سه نفر سابقه ی ترانسفوزیون بیش از 10 سال داشتند. بین مدت ترانسفوزیون با بروز دیابت آشکار رابطه ی معنی داری بدست آمد.(P<0.001) 56% از بیماران سطح پلاسمایی فریتین کمتر از Mg/lit44% آنان سطح فریتین بیشتر از Mg/lit100 داشتند و از 4 بیمار مبتلا به دیابت، یک نفر فریتین بالای Mg/lit1000 داشت. بین دو فاکتور سطح فریتین و بروز دیابت آشکار، ارتباط معنی داری بدست آمد. (Pp=0.025)استفاده از انسولین می تواند میزان قند خون رادر بیماران تالاسمیک مبتلا به دیابت کنترل کند.